Nieuws
Nu ook België met natuurbranden te maken krijgt, worden de gevolgen van de klimaatcrisis opnieuw voelbaar. Na de waterbom in 2021 wordt ons land opnieuw getroffen. Maar niet alleen bij ons: ook wereldwijd kleuren de nieuwsberichten rood door natuur- en bosbranden. Honderdduizenden hectaren natuur gaan verloren, honderdduizenden mensen moeten hun huizen verlaten en complete ecosystemen raken beschadigd. Zulke beelden lijken steeds vaker bij onze zomers te horen.
Dat is geen toeval meer. Door de klimaatontwrichting krijgen we vaker te maken met langdurige droogte, hittegolven en extreme weersomstandigheden. Daardoor drogen bossen en natuurgebieden sneller uit en kunnen branden zich veel sneller verspreiden. Wat vroeger uitzonderlijk was, dreigt het nieuwe normaal te worden.
Tegelijk zijn bossen een van onze sterkste bondgenoten in de strijd tegen diezelfde klimaatverandering. Ze slaan CO₂ op, zorgen voor verkoeling, houden water langer vast in het landschap en vormen een thuis voor duizenden planten- en diersoorten. Gezonde en gevarieerde bossen zijn bovendien beter bestand tegen droogte, ziekten en andere klimaatextremen.
Dat vraagt actie, nu. We moeten bestaande bossen beter beschermen, beschadigde natuur herstellen en bijkomend bos creëren waar dat ecologisch en maatschappelijk het meeste verschil maakt. Niet zomaar door bomen te planten, maar door te kiezen voor standplaatsgeschikte en klimaatbestendige soorten, voldoende variatie, sterke bosranden en verbindingen tussen natuurgebieden. Zo bouwen we aan bossen die niet alleen vandaag groeien, maar ook de droogte, hitte en onzekerheid van morgen beter aankunnen.
Daarom is investeren in bossen, natuurherstel en bosuitbreiding geen luxe, maar een noodzaak.
De Europese Natuurherstelwet biedt daarvoor een onmisbaar kader. Ze verplicht lidstaten om beschadigde ecosystemen te herstellen en de natuur opnieuw veerkrachtiger te maken. Dat betekent niet dat bosbranden zullen verdwijnen. Wel zorgt sterkere natuur ervoor dat ecosystemen beter bestand zijn tegen de gevolgen van een veranderend klimaat en zich sneller kunnen herstellen wanneer ze getroffen worden.
Ook Vlaanderen heeft hierin een belangrijke verantwoordelijkheid. We behoren tot de bosarmste regio’s van Europa, terwijl we de voordelen van bossen vandaag meer dan ooit nodig hebben: verkoeling in warme periodes, water dat in de bodem kan dringen, ruimte voor biodiversiteit en aantrekkelijke plekken om te wandelen, spelen en tot rust te komen.
Daar zet BOS+ elke dag mee zijn schouders onder. We ondersteunen lokale besturen, grondeigenaars, burgers en bedrijven bij de zoektocht naar geschikte gronden, de opmaak van aanplantingsplannen, vergunningen, subsidies en de concrete aanleg van nieuw bos. BOS+ werkt ook aan duurzaam beheer van bestaande bossen, met aandacht voor inheemse en klimaatbestendige soorten, structuurvariatie, oude bomen, dood hout en veerkracht tegenover klimaatverandering.
Maar ook individuele keuzes doen ertoe. In het stemhokje kunnen we kiezen voor bestuurders die natuur, klimaat en een langetermijnvisie ernstig nemen. In ons dagelijks leven kunnen we bewuster omgaan met energie, vervoer en consumptie, kiezen voor producten die minder druk leggen op bossen en natuur, en lokale initiatieven voor natuurherstel steunen.
De klimaat- en natuurcrisis is te groot om alleen op individuele schouders te leggen: structurele keuzes van overheden en bedrijven blijven onmisbaar. Maar individuele actie creëert draagvlak, zet verandering in beweging en maakt duidelijk dat gezonde bossen en natuur een gedeelde prioriteit zijn.
Elke bosbrand herinnert ons eraan wat we te verliezen hebben. Maar ze herinnert ons ook aan wat we nog kunnen beschermen en herstellen.
Want het beste moment om te investeren in bossen was 20 jaar geleden. Het op één na beste moment is vandaag.
