Nieuws
De inhoud van onze nieuwsberichten over tropisch bos was vorig jaar eerder aan de sombere kant. Wel met reden. Ontbossing raasde door in 2024 – en nam zelfs toe voor tropisch bos – en er ging een recordhoeveelheid bos verloren door bosbranden. Definitieve cijfers voor 2025 zijn nog niet binnen, maar een sterke daling zit er in elk geval niet in. Door die koppig aanhoudende trend kunnen bossen hun onmisbare rol als klimaatbuffer steeds minder waarmaken. Dat komt onder andere omdat financiering van ontbossende activiteiten nog steeds weinig in de weg wordt gelegd. Zelf toonden we samen met Fairfin aan hoe aanzienlijke sommen Belgisch geld naar ontbossende bedrijven vloeien, eind 2025 maakten ook nieuwe wereldwijde cijfers duidelijk dat strengere regels meer dan dringend nodig zijn. In plaats daarvan kregen we het tegenovergestelde. Na herhaaldelijke pogingen in de eerste helft van het jaar, werd de Europese Ontbossingswet EUDR opnieuw met een jaar uitgesteld en bovendien stevig afgezwakt.
Dat beleid wel degelijk een verschil kan maken, zagen we een Brazilië , waar ontbossing zou zijn afgenomen met 11% in de 12 maanden tot juli 2025, het laagste jaarlijks verlies in 11 jaar. Ook de bosbranden waren niet zo erg als in 2024 – dat was dan ook het warmste jaar ooit gemeten, 2025 kwam na de 2 voorgaande jaren op de derde plaats. Maar afgebrand bos heeft tijd nodig om te herstellen en blijft ondertussen heel kwetsbaar voor verdere degradatie. Ook de Klimaattop COP30 vond dit jaar plaats in Brazilië, met als gevolg veel aandacht voor bossen, maar de nodige concrete vooruitgang bleef uit. Hoop voor de toekomst van het grootste regenwoud ter wereld kreeg ook klappen met de uitstap van grote spelers als Cargill en Bunge uit het Soja-Moratorium, een vrijwillige akkoord om geen soja uit ontboste gebieden in te kopen. Tot slot kunnen de verlaagde invoertarieven op rundsvlees uit MERCOSUR landen in het kader van het – nog definitief goed te keuren – handelsakkoord met de EU een mogelijk leiden tot meer ontbossing voor graasweides.
Ook in de andere tropische wouden zien we zorgwekkende tendensen. Het conflict in Oost-Congo houdt naast de menselijke impact ook grote risico’s voor bossen in. In Indonesië werden zware overstromingen gekoppeld aan grootschalige ontbossing. De sterke stijging van de goudprijs deed ontbossing voor goudmijnbouw toenemen en ook de hoge cacaoprijs is te koppelen aan het oprukken van nieuwe ontbossingsfonten, zoals in Kameroen. Ook Tropische droogbossen staan onder enorme druk.
In termen van bosverlies lijkt het erop dat 2025 – en maar gelukkig ook – niet zo rampzalig zal geweest zijn als 2024. Maar het was allesbehalve het keerpunt dat we nu nodig hebben. De adempauze zou vooral respijt hebben gebracht in combinatie met de uitvoering van de opnieuw uitgestelde EUDR. Om toch met een iets positievere noot te eindigen: de ontbossingswet heeft wel degelijk al veel zaken in gang gezet. Overal ter wereld is werk gemaakt rond traceerbaarheid en het verminderen van ontbossingsrisico in waardeketens. Hopelijk kan daarvan in 2026 worden vertrokken en doorgeboomd.
